81
CZĘŚĆ 2: Omówienie etapów realizacji inwestycji sportowo-rekreacyjnych w formule PPP
Ryzyko dostępności
występuje, gdy partner prywatny nie jest w stanie dostarczyć usta-
lonej w umowie ilości lub spełnić zawartych w umowie powszechnych standardów, w tym
bezpieczeństwa, odnoszących się do usług, świadczonych finalnemu odbiorcy. Dotyczy
ono także sytuacji, w której partner prywatny w wyniku wyraźnego zaniedbania nie speł-
nia określonych umownie, wymaganych standardów jakości, odnoszących się do dostawy
bądź świadczonych usług. Podmiot publiczny nie ponosi ryzyka dostępności, jeśli ma prawo
do znaczącego obniżenia (w ramach kary) okresowych płatności, tak, jak może tego wyma-
gać każdy „normalny konsument” w ramach zasad rynkowych. Płatność podmiotu publiczne-
go musi zależeć od faktycznego stopnia dostępności, oferowanej przez partnera prywatne-
go w danym okresie. Zastosowanie kar w sytuacji, w której partner prywatny nie wywiązuje
się ze swoich obowiązków, powinno być automatyczne i mieć znaczący wpływ na jego
dochód/zysk i w żadnym wypadku nie może być jedynie „kosmetyczne”, symboliczne.
Ryzyko popytu
odnosi się do zmienności poziomu popytu (wyższy bądź niższy od ocze-
kiwanego w momencie podpisywania umowy), niezależnej od działalności (zarządzania)
partnera prywatnego. Ryzyko to powinno pokrywać jedynie wahania popytu nie wynikają-
ce z nieadekwatności bądź niskiej jakości świadczonych przez partnera prywatnego usług
ani żadnej innej jego czynności zmieniającej ilość bądź jakość dostarczanych usług. Może
ono natomiast wynikać ze zmian innych czynników, jak np. cykl ekonomiczny, nowe trendy
rynkowe, bezpośrednia konkurencja bądź zużycie technologiczne. Zakłada się, że podmiot
publiczny ponosi to ryzyko wtedy, gdy jest zobowiązany do zapewnienia danego poziomu
płatności na rzecz partnera prywatnego, niezależnie od faktycznego popytu wyrażanego
przez końcowych odbiorców, co bezpośrednio skutkuje nieistotnością rzeczywistego pozio-
mu popytu dla rentowności partnera prywatnego oraz w przypadkach, w których mamy
do czynienia z oczywistym działaniem podmiotu publicznego, takim jak decyzje jednostek
rządowych (a przez to nie dotyczących wyłącznie podmiotów zaangażowanych w projekt),
które reprezentują znaczące zmiany polityki lub powstaniem infrastruktury bezpośrednio kon-
kurencyjnej, wybudowanej na zlecenie podmiotu publicznego.
Podstawowa zasada, którą powinny kierować się strony umowy o partnerstwie publiczno-
-
prywatnym przy podziale ryzyka projektu, to:
każda strona przejmuje ten rodzaj ryzy-
ka, którym jest w stanie lepiej zarządzać.
2.3.2
Uwzględnienie podziału ryzyka w umowie
Poniższa tabela
⁸⁵
prezentuje przykładowy podział ryzyka pomiędzy stronami umowy oraz
przykładowe postanowienia umowy, które mogą odpowiadać danemu rodzajowi ryzyka.
85. „
Partnerstwo publiczno-prywatne krok po kroku” – Podręcznik o partnerstwie publiczno prywatnym
opracowany w ramach projektu „NOVUS – program rozwoju administracji samorządowej Warszawy,
Poznania, Lublina, Ełku i Łodzi”, współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego
. Autorem podręcznika jest Investment Support Agata Kozłowska